Juridische procedure

Heeft de gemeente een vergunning verleend voor de kap, dan kunnen belanghebbenden hiertegen bezwaar maken. Het bezwaarschrift moet aan het college van Burgemeesters en Wethouders van de betreffende gemeente worden verstuurd. Het bezwaarschrift is een brief aan het college waarin u aangeeft waarom u bezwaar maakt tegen de vergunningverlening. De brief moet ondertekend worden.

Belanghebbend zijn

Alleen de bezwaarschriften van belanghebbenden worden door de gemeente in behandeling genomen. U bent belanghebbende als u direct in uw eigen belangen bent geschaad door het besluit van de gemeente. Veel bezwaren worden niet inhoudelijk in behandeling worden genomen, omdat de bezwaarmaker niet in zijn/haar belangen wordt geschaad. De bezwaarde wordt dan niet-ontvankelijk verklaard. In het kort gezegd komt het er op neer dat u vanuit uw huis zicht moet hebben op de bomen waar het om gaat of u moet op korte afstand van de boom wonen (denk hierbij aan 100 meter). Mensen die geen zicht op de bomen hebben en verder van de bomen af wonen doen er verstandig aan om het bezwaarschrift mede te laten ondertekenen door iemand die wel zicht op de bomen heeft. U leest hier meer over in het artikel Bezwaar maken namens de buurt van Frank Warendorf en Lydia de Man (zie bijlage onderaan de bladzijde).

Inhoud bezwaarschrift 

De inhoud van een bezwaarschrift is aan (juridische) regels gebonden. U moet de bezwaren goed beargumenteren. Voorafgaand aan een besluit is de gemeente verplicht om alle belangen goed tegen elkaar af te wegen. In het bezwaarschrift kunt u bijvoorbeeld aangeven dat de gemeente het belang van verwijderen sterk heeft overdreven en aan de andere kant juist het belang van behoud van de boom én uw belang heeft onderbelicht. Het gaat altijd om een evenredige belangenafweging. Een vergunning afgeven voor het kappen van een monumentale boom ten behoeve van een tijdelijke opslagcontainer zal in de meeste gevallen niet gezien worden als een zorgvuldig voorbereid besluit. Maar indien die prachtige monumentale boom moet wijken voor de uitbreiding van het bejaardentehuis dan is dat vaak een ander verhaal. Zeker wanneer blijkt dat de gemeente uitvoerig alternatieve plekken heeft onderzocht en deze niet haalbaar bleken, dan zal het heel moeilijk worden om uw bezwaren gegrond verklaard te krijgen. Heeft de gemeente bijvoorbeeld besloten vergunning te verlenen op basis van een rapport van een boomspecialist, dan zult u aannemelijk moeten maken dat er gerede twijfels te plaatsen zijn bij de conclusies. Als het gaat om een zeer waardevolle boom, kunt u in uw bezwaarschrift aanvoeren dat een second opinion op zijn plaats is. Of u kunt zelf een second opinion laten uitvoeren. Staat de boom op de gemeentelijke lijst van waardevolle bomen, waar in principe geen vergunning voor verleend wordt, dan moet de gemeente een zwaardere afweging maken en deze goed motiveren. Heeft de gemeente bijvoorbeeld naar alternatieven gekeken? Soms kan een gebouw of een weg zwevend aangelegd worden, waardoor de wortels van de boom gespaard worden. Kabels en leidingen kunnen onder de boom doorgeboord worden, waardoor minder wortels beschadigd raken. In andere gevallen kan het bouwplan verschoven of de verkeerssituatie veranderd worden. Kortom: wees creatief met oplossingen. Ontwerp technisch is er heel veel mogelijk.

De uniforme openbare voorbereidingsprocedure

Het kan voorkomen dat tegen een omgevingsvergunning voor het vellen van houtopstand geen bezwaar kan worden ingesteld, maar alleen beroep bij de rechtbank. Dat is het geval als de uniforme openbare voorbereidingsprocedure van toepassing is. Om in deze gevallen een ontvankelijk beroep bij de rechtbank te kunnen instellen, moet er een zienswijze zijn ingediend tegen de ontwerpvergunning. Iedereen mag een zienswijze over de ontwerpvergunning naar voren brengen (art. 3:12 lid 5 Wabo). Hier geldt dus niet de eis dat een omwonende belanghebbende moet zijn. Maar als de vergunning ondanks de ingebrachte zienswijzen toch wordt verleend, kunnen alleen belanghebbenden in beroep gaan bij de rechtbank. Ook hier is het dus raadzaam om ervoor te zorgen dat degenen die een zienswijze indienen ook belanghebbenden zijn.

Procedure

Als belanghebbende in een gewone procedure kunt u binnen 6 weken nadat het besluit is genomen een bezwaarschrift indienen. Eén dag te laat betekent dat uw bezwaarschrift niet in behandeling kan worden genomen. Het is dus van groot belang dat u op tijd reageert. De dag waarop de termijn begint te lopen is de dag na de dag waarop de vergunning aan de vergunninghouder is gezonden. Houdt u er rekening mee dat u binnen 6 weken na die dag dient te reageren. Het bezwaarschrift wordt in behandeling genomen door een bezwaar- en beroepscommissie. Deze commissie brengt een advies uit aan het college van B&W. In de meeste gevallen neemt het college het advies van de commissie over, maar zij kan dus – gemotiveerd - van dit advies afwijken. Wanneer het bezwaar ongegrond verklaard wordt, dan bestaat er nog de mogelijkheid om in beroep te gaan tegen dit besluit. Een beroepschrift dient u in bij de rechtbank. Het is raadzaam eerst juridisch advies in winnen om te kunnen beoordelen of het zinvol is naar de rechtbank te stappen. Bijvoorbeeld via www.milieuhulp.nl of bij een van de juridische specialisten die op onze site staan genoemd.

Let erop dat het indienen van een bezwaarschrift of een beroepschrift meestal geen schorsende werking heeft. Er zijn gemeenten die in hun vergunning of in een verordening wel hebben opgenomen dat een vergunning voor het kappen wordt geschorst als er een procedure aanhangig is gemaakt, maar dit zijn uitzonderingen. In de meeste gevallen zal de vergunninghouder na afloop van de bezwaar- of beroepstermijn de boom om kunnen kappen. Om dit te voorkomen kunt u naast het indienen van een bezwaarschrift of beroepschrift ook een verzoek voor het treffen van een voorlopige voorziening bij de rechtbank indienen. Dit kan alleen als u ook een bezwaarschrift of een beroepschrift heeft ingediend. U verzoekt de rechter dan om de vergunning te schorsen totdat er een besluit op het bezwaar of het beroep is genomen.

Voorbeeld van geslaagde procedure

93c4805397f16382ab98fe59e16400f8De dikste wilg van Zuid-Holland staat op een voormalig schoolplein in Middelharnis. Het schoolgebouw wordt verbouwd tot appartementen en opeens blijkt de wilg teveel schaduw te geven. De gemeente geeft in eerste instantie een kapvergunning af (2004), maar als de Bomenstichting in een bezwaarschrift aangeeft dat het een monumentale boom is, trekt zij de kapvergunning weer in. De woningstichting laat het er echter niet bij zitten en gaat tegen dit besluit in beroep en zelfs in hoger beroep. De Raad van State bevestigt in mei 2006 uiteindelijk het oordeel van de gemeente (en de rechtbank) dat de monumentale schietwilg niet gekapt hoeft te worden, hoewel deze enige (licht)hinder veroorzaakt in nabije appartementen. Dat appartementen achter de boom minder goed verkoopbaar zijn, is onvoldoende bewezen. Terwijl de waarde van de dikste wilg van Zuid Holland evident is. Het behoud van de monumentale boom prevaleert daarom boven de financiële belangen van de eigenaar.